‘Supergriep’ op komst, in buitenland liggen ziekenhuizen vol
REGIO - Het aantal griepgevallen neemt weer toe, en er bestaat een kans dat de griepgolf dit jaar heviger is dan andere jaren. Er gaat namelijk een variant rond van de griep die in Groot-Brittannië al de 'supergriep' wordt genoemd. Daar liggen de ziekenhuizen vol met patiënten en maken ze zich best zorgen. Het goede nieuws: bij ons valt het tot nu toe allemaal nog mee.
Eigenlijk is dat niet zo heel vreemd. Uit cijfers van het RIVM blijkt namelijk dat de griep meestal pas in de loop van januari flink om zich heen grijpt. Vorig jaar lag de piek rond week vijf en zes. Tot nu toe loopt het stijgende aantal besmettingen dit jaar gelijk met de lijn van vorig jaar.
Wie wat verder terugkijkt, leert dat er ook griepgolven waren die eerder piekten. De zware griepgolf van 2017-2018 bijvoorbeeld. Toen waren er in de laatste week van 2017 meer mensen ziek dan op de piek van vorig jaar. Dat aantal bleef zo hoog tot in maart 2018.
Ieder jaar anders
Wie griep heeft, heeft vaak koorts, moet hoesten, is rillerig en moe of kan niet anders dan in bed liggen. De symptomen zijn altijd hetzelfde, maar de oorzaak is dat niet. Net als alle virussen muteren griepvirussen ook. Daar zit hem de clou, zeker dit jaar.
Als een virus je lichaam binnenkomt, wordt dat door je lichaam zelf opgeruimd. Kent je lichaam het virus al? Mooi, dan heb je al antistoffen en word je niet (al te) ziek.
Een nieuw virus daarentegen wordt niet herkend door je lichaam, en dan wordt het knokken. Als er in je lichaam flink wordt geknokt, ben je hartstikke ziek.
Nieuwe variant
Het griepvirus dat nu vooral in Groot-Brittannië huishoudt is zo'n gemuteerde variant. De meeste mensen worden dit jaar ziek van 'influenza A' in de varianten 'H3N2' en 'H1N1'. Het vervelende is dat er binnen deze varianten nieuwe mutaties zijn ontstaan waar we hartstikke ziek van kunnen worden, omdat ons lichaam ze niet kent.
Wie gezond is, redt het meestal wel op eigen kracht. Maar vooral ouderen en mensen met een verminderde weerstand moeten goed oppassen. Die kunnen zo ziek worden van het griepvirus dat ze het thuis niet meer volhouden en in het ziekenhuis belanden. Dat gebeurt nu massaal in Groot-Brittannië.
Maar er bestaat toch een griepprik?
Juist ouderen en mensen met een verminderde weerstand krijgen de griepprik. Die beschermt ook tegen die eerder genoemde 'subtypes' H3N2 en H1N1. Toch stromen de ziekenhuizen in met name Groot-Brittanië vol.
Dat komt dus vanwege die nieuwe mutatie van H3N2. Toch zeggen deskundigen dat de griepprik alsnog voorkomt dat je heel ernstig ziek wordt. Na de griepprik kun je nog wel ziek worden, maar niet meer zo erg.
Ziekenhuis nog niet in alarmfase
De Nederlandse ziekenhuizen zitten nog niet in de alarmfase. Wel worden er voorbereidingen getroffen om een toestroom aan grieppatiënten op te vangen, maar die draaiboeken liggen in principe altijd al klaar.
Mochten er heel veel patiënten moeten worden opgenomen, dan komen er speciale griepafdelingen met alleen maar grieppatiënten.
Ziek zorgpersoneel
Het vervelende is dat ook zorgpersoneel ziek wordt als de griep massaal toeslaat. Dan krijg je dus aan de ene kant meer patiënten en aan de andere kant minder personeel.
Dat is een ongelukkige combinatie en daarom zijn daar draaiboeken voor. Wel zie je nu al in ziekenhuizen dat je bij de deur een mondkapje kunt pakken en je handen kunt ontsmetten. Net als tijdens covid dus.
Kun je besmetting voorkomen?
Als je wegblijft bij het virus, ontspring je de dans. Denk maar aan covid. Tijdens de pandemie hadden we juist geen griepgolf. Dat kwam waarschijnlijk omdat we in het ov en in winkels mondkapjes droegen, we afstand van elkaar moesten houden, je overal je handen kon ontsmetten en we zoveel mogelijk thuisbleven.
Dat zijn dé manieren om het virus buiten het lijf te houden.
Griep of grieperig?
Dan is er ook nog het verschil tussen griep en je grieperig voelen. Hoe zit dat? Die vraag legden we voor aan de Rijswijkse huisarts Barbara de Doelder. Zij is ook voorzitter van de Haagse huisartsencorporatie Hadoks. Lang niet alles blijkt griep te zijn.
'Het woord griep wordt inderdaad vaak gebruikt bij een bovenste luchtweginfectie (zeg maar: verkoudheid), maar dat is toch echt wat anders.' Dat neemt niet weg dat het goed vervelend kan zijn.
Acuut begin
Maar mensen die 'gewoon' verkouden zijn en een paar weken hoesten, hoeven de huisarts niet te bellen. 'Tenzij ze benauwd en kortademig zijn, maar anders is het advies toch echt: neem een hoestdrankje, drink veel en ziek het even uit. Een verkoudheid kan best lang duren.'
Een echte griep doet het anders: 'Een acuut begin', weet de huisarts. 'Dus niet eerst een paar dagen snotteren en een klein beetje verhoging. Nee, een echte griep krijg je opeens in volle hevigheid. Vaak is er spierpijn bij, hoofdpijn, hoesten, keelpijn en soms ook hoge koorts.'
Het bed in
Wie flink de griep heeft, kan eigenlijk weinig anders doen dan uitzieken. Tips van de huisarts: 'Duik je bed in, neem een paracetamol om je iets beter te voelen, drink voldoende en zorg ook voor genoeg zout. Neem daarom ook bouillon, zorg dat je hoestdrank in huis hebt als je veel moet hoesten en een neusspray kan ook helpen.'
Daarna is het dus uitzieken geblazen. 'Een echte griep duurt tussen de vijf en zeven dagen. Maar daarna is je conditie weg en die moet weer worden opgebouwd. Dus je kunt er echt wel een week of twee mee bezig zijn.'
Huis- tuin- en keukenmiddeltjes
Wat mist in de lijst medicijnen die je bij de drogist kunt halen om je klachten te verminderen, is toch dat middeltje dat je vooral bij de slijter en de groenteboer haalt: ingrediënten voor een grog. Een citroen uitpersen, flinke scheut rum (wodka of whisky schijnen ook te werken) en kokend water of thee erbij. Aftoppen met een lepel honing, dit zo warm mogelijk opdrinken en dan slapen.
Huisarts De Doelder moet er wat om lachen. 'Nou, houd het maar gewoon bij paracetamol, hoestdrank en veel drinken', zegt ze. Als je de griep al te pakken hebt, helpt een vitaminebom om het te voorkomen ook niet meer.
'Maar goed eten is natuurlijk altijd goed.' Het aloude stoombad staat nog wel op de lijst middeltjes die de arts aanraadt. 'Met menthol of kamille.'
Bel je de dokter of niet?
De griep - of een flinke verkoudheid - kan je behoorlijk in de lappenmand doen belanden. Maar bel je wel of niet de dokter? 'Het is nogal een klus om te achterhalen of mensen moeten worden gezien of niet', zegt De Doelder. Wel heeft ze een paar duidelijke tips:
Bel de dokter als:
- Je benauwd bent
- Je alsmaar zieker wordt
- Je suf en/of verward bent
- Je eigenlijk was genezen, maar toch weer koorts krijgt
Over dat laatste zegt de huisarts: 'Je ziet soms dat mensen na de griep een bacteriële infectie oplopen en dat kan een longontsteking worden.' Om misverstanden te voorkomen: griep is geen bacteriële infectie, maar wordt veroorzaakt door een virus.
Meer informatie over de griep is te vinden op Thuisarts.nl.
